نورگیر سقف ساختمان و انواع آن

در اکثر معماری های مدرن و سنتی و طراحی ساختمان و دکوراسیون منزل از نور طبیعی استفاده می شود، در طول روز برای روشنایی داخل خانه می توان از نور طبیعی با خواص بسیار زیاد آن استفاده می شود در بهینه سازی انرژی و طراحی های پایدار نورگیرهای سقفی نقش مهمی را ایفا می کنند، برای این که در داخل ساختمان انعکاس نور افزایش یابد از بلوک های شیشه ای استفاده می شود. در بیشتر مواقع از نورگیرها به منظور کاهش روشنایی الکتریکی به کار برده می شود.

 انواع نورگیرهای سقفی از نظر ساختاری:

انواع نورگیرهای سقفی از نظر ساختاری

نورگیرهای سقفی را از نظر ساختار می توان به دو نوع نورگیرهای سقفی ثابت و بازشو تقسیم کرد. نوع بازشوی آن به تنهایی دارای دو نوع بازشونده به کمک ریل دندانه دار و بازشونده به کمک فنر می باشد که نوع اول در ساختمان کاربرد بیشتری دارد. نورگیرهای سقفی بازشونده بیشتر برای استفاده از نور طبیعی در ساختمان و تهویه هوا نمونه های مناسبی هستند. البته نمونه هایی که در بازار موجود هستند هم از نظر باز و بسته شدن و هم از نظر کنترل از عایق کاری مناسبی برخوردار می باشند. نکته دیگر درباره نورگیرها مقاومت خوب آن ها در برابر باد و باران است. هم چنین نورگیرهای سقفی ساختمان در انواع مدل های دوجداره نیز روانه بازار می شوند که از قابلیت های فراوانی برخوردار هستند. در مناطقی که باد و باران شدید است بهترین کار این است که نورگیرهای بازشوی سقفی را از ناملایمات جوی دور نگه داریم.

 ابعاد مختلف نورگیرهای سقفی:

نورگیرهای سقفی در ابعاد مختلف کاربردهای متفاوتی دارند، برای ابعاد ساختمان محدودیتی وجود ندارد بلکه تنها نکته مورد توجه کم و زیاد کردن تعداد سلول های موجود در نورگیرهای سقفی است که می توان ابعاد را بزرگ و کوچک کرد.

 کاربرد نورگیرهای سقفی ساختمان:

کاربرد نورگیرهای سقفی ساختمان

نورگیرهای سقفی دارای کاربردهای متفاوتی هستند که از جمله آن ها می توان به موارد ذیل اشاره نمود؛

  • پوشش دهی سقف استخر
  • پوشش سقف پارکینگ
  • بارانگیر
  • پوشش دهی سقف پاسیو یا حیاط خلوت

پنجره ها در ساختمان در انتقال نور به داخل تاثیر زیادی دارند اما نورگیرهای سقفی موجب می شود تا میزان نور ورودی به داخل ساختمان چند برابر شود. اگر از نورگیرهای سقفی استفاده کنید سبب می شود تا گرد و غبار کمتر به داخل خانه نفوذ کند و نورگیر برای رد و بدل کردن هوای داخل خانه طراحی می شود.

 موارد استفاده از نورگیرهای سقفی:

موارد استفاده از نورگیرهای سقفی

از انواع نورگیرهای سقفی در مکان های مختلف استفاده می شود که هم ترین کاربردهای آن عبارتند از:

  • نورگیرسقفی گنبدی: بیشترین کاربرد این مدل در ساختمان هایی به چشم می خورد که رابط کاربری فرهنگی، اداری و تجاری دارند.
  • نورگیر سقفی: اگر در داخل ساختمان قصد دارید با تابش نور به قسمتی از خانه جلوه و اهمیت ویژه ای ببخشید باید از نور تاکیدی استفاده کنید به طور مثال؛ نورگیرهای سقفی که در بالای تندیس و مجسمه ها قرار دارد یا نورهای داخل قفسه داخلی منزل که زیبایی منحصر به فردی به محیط می بخشد.
  • نورگیر حبابی: این مدل نورگیر بیشتر در مکان هایی از منزل که دید مستقیم ندارد کارایی دارد البته در مواردی نیز در حیاط خلوت به کار برده می شود.
  • نورگیر سقفی راه پله: معمولا راه پله ها فضای نوری بسیار کمی دارند و در این مکان می توان از نورگیرهای گنبدی و ثابت استفاده کرد تا موجب نوردهی مناسب شود و فضا را به طور یکسان روشن کند.
  • نورگیر سقفی، بازی با نور و سایه: این مدل از نورگیرها بیشتر برای مکان های نظیر؛ اماکن هنری، آتلیه ها مورد استفاده قرار می گیرد.

 ویژگی نورگیرهای ساختمان:

ویژگی نورگیرهای ساختمان

برخی از ویژگی های نورگیرها شامل موارد زیر می باشند:

عایق بودن: نورگیرها علاوه بر این که برای تهویه هوا و جریان انتقال نور کاربرد دارند در جلوگیری از اتلاف انرژی نیز به شکل دوجداره و عایق ساخته می شوند.

شفافیت: یکی از اصلی ترین ویژگی های نورگیر این ست که برای روشنایی محیط و عبور نور استفاده می شود.

مقاوم بودن: به طور کلی تمامی نورگیرهای مورد استفاده در ساختمان ها و مناطق مسکونی باید استحکام لازم را داشته باشند.

 انواع مختلف نورگیرهای دیواری به سبک سنتی:

در واقع اکثر پنجره های نصب شده بر روی دیوار وظیفه نورگیری را دارند، در معماری سنتی ایران نورگیرها در نمونه های مختلف علاوه بر نقش موثری که در ورود نور به داخل دارند سبب جلوه زیبای ساختمان نیز می شوند. در ادامه با برخی از این نورگیرها آشنا خواهید شد که شامل: نورگیر گلجام، شباک جامخانه، تهرانی، روشندان، پاچلاقی و... اشاره کرد. در معماری های سنتی ایران با وجود این نورگیرها نورگیری طبیعی از اهمیت ویژه ای برخوردار بوده که در ادامه مطلب برخی از آن ها را توضیح خواهیم داد:

هورنو:

نورگیر بالای سقف هورنو نامیده می شود. در قسمت های تیزه گنبد اجرا به شکل دیگر بخش ها امکان پذیر نیست، در نزدیک های تیزه سوراخ را پر نمی کنند تا قسمت باز مانده از سقف وظیفه نورگیری را انجام دهد. به عنوان مثال: در بیشتر بازارهای سنتی و قدیمی ایران سوراخ هورنو باز است تا عمل تهویه هوا و روشنایی را انجام دهد.

روشندان:

در گذشته در برخی مکان ها مثل: بازارها و بناهای عمومی امکان استفاده از پنجره وجود نداشت و معماران کاربندی روزن هایی را در بخش خورشیدی ایجاد می کردند که عبور و تهویه هوا را به بهترین نحوه میسر می ساخت به این نوع نورگیرهای سنتی روشندان می گفتند، شکل روشندان همانند یک کلاه فرنگی بوده و عمود بر قسمت خورشیدی کاربندی طراحی و ساخته می شود البته در برخی موارد روشندان ها چند زمینه ضلعی دارند و برخی از آن ها نیز شیشه ای بوده است به طور مثال: روشندان حوضخانه کاخ بهشت اصفهان.

نورگیر ارسی:

نورگیرهای ارسی معمولا بیشتر در ساختمان های سردسیری و پیشخان ها به چشم می خورد. معمولا ارسی پنجره ای است مشبک در داخل محفظه ای قرار می گیرد، به طور کلی ارسی ها از پنجره و روزن های چوبی است.

گلجام:

در گذشته از گلجام استفاده زیادی می شد، گلجام به شیشه های رنگی و کوچکی گفته می شود که در داخل گچ می گذاشتند و در بالاترین قسمت طاق تعبیه می کردند تا به طور کامل نور رسانی به داخل بنا را انجام دهد.

 انواع مختلف نورگیرهای مدرن سقفی:

انواع نورگیرهای مدرن سقفی

معمولا ساختمان های چند طبقه برای نورگیری بهتر طبقات بالایی از نورگیرهای به سبک مدرن استفاده می کنند، نورگیرهای سقفی یکی از ابزارهای مهم در دریافت نور از دهانه کوچکی هستند که روی سقف تعبیه شده اند. حتی زمانی که آسمان تماما ابری باشد مقدار نوری که نورگیر در محیط خانه ایجاد می کند بسیار بیشتر از مقدار نور وارده از پنجره می باشد. در ادامه با برخی از این نورگیرها آشنا خواهید شد:

نورگیر اختصاصی:

این مدل از نورگیرها معمولا در مکان هایی استفاده می شود که شرایط بام اجازه نصب نورگیرهای رایج را نمی دهد و فرد تنها کاری که می تواند انجام دهد نصب این نوع نورگیر است. در ساختمان هایی که زیبایی ظاهری آن اولویت دارد بسته به شرایط محیط می تواند متناسب با آن نصب و طراحی شود.

 نورگیر ثابت:

یکی دیگر از رایج ترین مدل نورگیرهای ساختمانی نورگیر ثابت می باشد، البته این نورگیرها فاقد تهویه هوا و باز و بسته شدن هستند و به طور کامل با سقف ساختمان یکپارچه می شوند.

 نورگیر طاقی:

از انواع مدل های مختلف نورگیر می توان به مدل طاقی آن نیز اشاره کرد اکثرا این مدل نورگیر در مناطق غیر مسکونی کاربرد دارد، نورگیرهای طاقی تقریبا فضای بزرگی از سقف را پوشش می دهند که ممکن است حریم خصوصی افراد را مخاطره آمیز کند به همین علت در فضای های مسکونی کاربرد چندانی ندارند.

 نورگیرهای سقفی در حمام و آشپزخانه:

نورگیرهای سقفی در حمام و آشپزخانه

اکثرا نورگیرهایی که در قسمت بالای حمام و آشپزخانه قرار می گیرند برای تهویه و جریان هوا بستر مناسبی را فراهم می آورند. البته میزان هوای جریان یافته از سقف، به جهت و سرعت باد و همچنین تغییر و تفاوت فشار حرارت در داخل و خارج بستگی دارد. در مواقعی از همان مجرایی که نور به داخل خانه انتقال داده می شود جریان هوای خنک نیز رد و بدل می شود البته بیشتر هوای گرم خانه از این فضا خارج می شود به همین علت برای حمام و آشپزخانه نورگیر گزینه مناسبی است.

در برخی مکان ها استفاده همزمان از شیشه و فلز برای نورگیر به چشم می خورد که علاوه بر استحکام و مقاومت در برابر صدمات برای زیبایی ظاهری ساختمان نیز امری موثر به حساب می آید. البته در حال حاضر شرایط نسبت به گذشته اندکی فرق کرده و معماران برای طراحی نورگیر از شیشه  و فلزات با کیفیت و مرغوب مناسب برای مکان های مسکونی و تجاری استفاده می کنند. نورگیرهای ساختمانی در طرح و رنگ های مختلف روانه بازار می شوند و انتخاب طرح و رنگ آن به سلیقه افراد بستگی دارد. در برخی مکان ها از نورگیرهای با رنگ روشن استفاده می شود و در برخی مکان های مذهبی نیز نورگیرها با طرح های متفاوت احساس آرامش و تکامل را تداعی می کند.

برچسب های مرتبط

ورود / عضویت